De merel (Turdus merula) komt in gans Europa voor met uitzondering van het uiterste noorden. Ook in onze streek is deze vogel algemeen aanwezig. Oorspronkelijk een typische bosvogel met grote ogen om in het schaarse licht van de bosbodem zijn prooien te zoeken in de humuslaag, heeft hij zich succesrijk aangepast aan onze moderne omgeving. Sinds het begin van de 19e eeuw begon de merel met het bezetten van dorpen en steden in West-Europa zodat nu zijn dichtheid in stedelijk gebied hoger ligt dan in het buitengebied. Hoewel de stadsmerelpopulatie gevoed wordt uit de meest nabijgelegen plattelandspopulatie zijn er steeds meer verschillen aangetoond tussen de stads- en bosmerel. Zo zingen en broeden stadsmerels vroeger in het seizoen, ruien een 3-tal weken vroeger en trekken minder dan hun plattelandscollega’s. De stadsmerel is gemiddeld zwaarder, heeft een kortere snavel en langere vleugels en zingt op een hogere frequentie dan de bosmerel. Lees hierover “Evolutie in de achtertuin: de wording van de stadsmerel in Vogelnieuws februari 2013 (downloaden uit https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/merel#Verspreiding .
Hoewel algemeen waargenomen gedurende gans het jaar is er toch een duidelijke dip in merelwaarnemingen in juli-augustus-september; zie merel waarnemingen zoals gerapporteerd over de voorbije jaren sinds 1970 per maand zoals te vinden op waarnemingen.be (zie eerste grafiek hieronder) https://waarnemingen.be/soort/stats/150 . Deze dip is wellicht te wijten aan de ruiperiode waarin de vogels zich minder laten zien en horen. In het najaar wordt de populatie in onze streken ook terug aangevuld met merels die uit het noorden afzakken. De laatste jaren wordt de merel geplaagd door het usutuvirus. Werden er in 2016 15% minder merels geteld na de uitbraak van het usutuvirus, in 2017 werden er minder dan de helft van de voorbije jaren geteld. Op 23 juli 2018 sloeg Natuurpunt weer alarm na verschillende meldingen van zieke merels; https://www.natuurpunt.be/nieuws/overleeft-merel-nog-een-uitbraak-van-het-usutuvirus-20180723 .
De merelpopulatie staat dus onder druk. Vandaar het Project Merel binnen de Vogelwerkgroep Taxandria.
Net zoals bij het spreeuwenproject van de voorbije jaren is het de bedoeling dat we de merel in onze tuinen en/of omgeving gaan inventariseren en dit gedurende de volgende 3 jaren, te beginnen in maart 2019. De methodes zijn eenvoudig en dus voor ieder toegankelijk.
We zullen twee methodes gebruiken. Deelnemers kunnen opteren voor één van deze methodes of beide. Het één sluit het andere inderdaad niet uit.

1. Seizoenstelling in geselecteerd gebied
Werkwijze:
Selecteer een gebied naar keuze (bv. in uw omgeving) waarin je +/- een 2-tal km kunt wandelen.
Om het makkelijk te maken, noteer om de 200 meter het aantal merels dat je de voorbije etappe heeft waargenomen (zang en/of gezien).
Controleer je gebied ongeveer om de halve maand vanaf 1 maart tot eind augustus (i.e. 12 waarnemingsrondes per seizoen). Ben je al eens langer dan 2 weken afwezig, het zij zo; die telbeurt sla je dan gewoon over. Noteer je waarnemingen steeds op ongeveer dezelfde plaatsen en tracht dubbeltellingen te voorkomen. Wissel telkens de richting waarin je jouw wandeling doet om.
Ga bij voorkeur op tocht tussen net vóór zonsopgang tot 2 uur na zonsopgang. Dan zingen de merels het felst!
Tel bij voorkeur bij goede weersomstandigheden en in het weekend (goed weer, tijdstip met minste verkeerslawaai).
Een interessant hulpmiddel om je wandelgebied op te stellen is de website https://www.routeyou.com/nl-be/route/planner/2/wandelrouteplanner . Je kan er mits voldoende uitvergroting vanaf je starpunt een wandelroute uitstippelen van een 2-tal km. en ongeveer om de 200 meter je teletappes aanduiden. Het programma geeft ook de afstand tussen de punten en de totale afstand.

2. De Jaarrond Tuintelling
Werkwijze:
Net zoals je de vogels in de tuin of op terras telt tijdens het jaarlijks Natuurpunt Grote Vogelweekend met eenvoudige instructies op https://vogelweekend.natuurpunt.be/hoe-tel-je-vogels/ maar dan wel alleen voor de merel en telkens op één dag (minstens 15 minuten) per 2 weken, gans het jaar door. We tellen de volwassen vogels en de jongen.
Enkele tips van Natuurpunt:
Tel een kwartiertje (of langer). Probeer steeds dezelfde keuze voor een periode aan te houden, des te waardevoller worden je gegevens!
Noteer het aantal verschillende merels dat je tijdens jouw telling zag. Het hoogste aantal dat je tegelijkertijd gezien hebt, telt. Aantallen worden dus niet opgeteld. Vermijd dezelfde vogel dubbel te tellen.
Heb je een grote tuin? Loop tijdens je telling ook eens rond.
We hopen op zoveel mogelijk respons. Het is de bedoeling om dit drie jaar vol te houden .
Interesse: graag een seintje naar Gert Caers op vogelwerkgroep@np-taxandria.be
Dan zullen jullie de telformulieren opgestuurd worden met verdere instructies. Uiteraard komen de resultaten in onze nieuwsbrief.

Alvast bedankt voor jullie medewerking
Beste natuurgroeten
Ivo, Gert en Paul